Madde Bağımlısı

İnsanları kitlesel olarak robotlaştırma, totaliter- faşist dünya hükemetleri, insanlığı kırıp geçiren salgınlar, nükleer savaşlar, genetik teknolojiler, toplumsal kaos – şiddet içeren ve gelecekte geçen hikayelere sahip filmler tüm sinemaseverleri derinden etkilemiştir.Tek kanallı dönemde bile TV’de bu tür filmler nadir de olsa gösterildiğinde ertesi sabah itibariyle okulda ve işte 1 haftalık tartışma konusu çıkıyordu. İdeal dünyayı anlatan ütopyanın tam tersi bir gelecek tasviri içeren distopyalar her zaman daha çok ilgi çekmiştir.

20. Ben Robot – I Robot (2004)

Asimov’un müthiş bilimkurgu hikayelerinden oluşan “I Robot” adlı kitabından yapılan uyarlamalardan biri. Filmde aklımıza gelebilecek bütün Hollywood klişelerini kullanarak hikayeleri mındar etmiş olsalar bile 20. Sıradan listeye girmeyi hakediyor.

19. Bindokuzyüzseksendört – Nineteen Eighty-Four (1984)

20. Yüzyılın en iyi romanlarından biri olan 1984’ün sinemaya uyarlaması olan filmin anti-ütopik dünyasında, totaliter bir merkezi tek Parti’nin yönetiminde korku, propaganda, beyin yıkama ile halk ve hayatı manipüle edilmektedir. Film ve romanla birlikte Büyük Birader ve Düşünce Polisi gibi kavramlar gündelik hayatımızdaki sohbetlerimizin birer parçası oldu. Film, şiddet ve terörün neden olduğu acı ve korkunun toplumu kontrol altında tutmasını, muktedirler tarafından süreklli değiştirilen tarihin asla yalan söylemeyeceğini anlatır.
(Yönetmen: Michael Radford)

18. Yapay Zeka – Artificial Intelligence: AI (2001)

Kubrick’in hep çekmek istediği ama çekemediği ve Hollywood‘un en popülist yönetmenlerinden Steven Spielberg‘ün yönettiği film. Filmde bir makineye sevmeyi öğretirsek neler olabileceğini anlatılıyor. Duygusal bir anlatımda ilerleyen film daha sonraları masalsı bir havaya bürünüyor. Nerede okuduğumu ya da izlediğimi hatırlamamkla birlikte paylaşmak istediğim bir detay var. 6. His filmi ile hayatımıza giren çocuk oyuncu Joel Osment çekimlerden önce yönetmene filmde çocuğun göz kırpmaması gerektiğini düşündüğünü söyler ve yönetmen Spielberg de Osment’in gözünü kırpmadan rolünü oynamasını onaylar.
(Yönetmen: Steven Spielberg)

17. Karanlık Tarayıcı – A Scanner Darkly (2006)

P. K. Dick’in bireysel gerçeklik kavramını irdelediği kitaplarından biri olan “Karanlık Tarayıcı”nın sinema uyarlaması. Film uyuşturucu maddelerle çeşitli derecelerde ilişkisi olmuş oyuncu kadrosuyla dikkatimi çekti ilk olarak. Filmin fragmanından ne kadar çok etkilendiğimi hatırlarım dolayısıyla beklentimi çok yükseltmiştim. Fimi izleyince asla romanın önüne geçemeyecek bir anlatıma sahip, sıradan bir bilimkurgu filmi olduğunu anlayıp hayal kırıklığına uğradım. Yine film iyi bir film olduğunu gözardı edemem.
(Yönetmen: Richard Linklater)

16. Karanlık Şehir – Dark City (1998)

Bu listede olan ve olmayan bir sürü filme göndermelerle dolu Dark City, izleyenleri sinema tarihinde bir yolculuğa çıkarıyor. Hehehe J gerçekten öyle ama. Brazil, blade runner ve metropolis olmak üzere sıkı selam duruşlar var. Filmin konusu, oyunculuk ve taşıdığı çizgi roman havası unutulmazlar arasında yerlamasını kolaylıkla sağlıyor.
(Yönetmen: Alex Proyas)

15. MadMax (1979)

Özel TV kanalları ile hayatımıza giren Mad Max serisinin ilk filmi. Mel Gibson’ın genç hali ile 90’lı yılların başında tanışmış olduk. Film birçok yönden ilklere sahiptir. Şu an çok popüler olan bir sürü bilgisayar oyunun da atasıdır. Nükleer savaş sonrası dünyayı tasvir eden punk ötesi bir ortama sahip. Serinin 3 filmini de izlemekten bıkmadım bu listeyi bitirir bitmez tekrar izleyeceğim.
(Yönetmen: George Miller)

14. Fahrenheit 451 (1966)

Bindokuzyüzseksendört filminden sonra izlenirse bünyede kalıcı izler bırakabilecek bir film. Fransız yönetmen Truffaut’nun ilk Ingilizce filmiymiş aynı zamanda. İtfaiyeci görüldüğü anda yangın çıkacağı anlaşılan film J Şaka bir yana sansürü ve sansürcü zihniyeti eleştiren muhteşem bir uyarlamadır.
(Yönetmen: François Truffaut)

13. V for Vendetta (2005)

Listedeki tek çizgi roman uyarlaması film. Nükleer savaş sonrasında faşistlerce yönetilen ingiltere’de geçen film, yaratıcı bir intikam hikayesini konu alıyor. Film özünde anarşizmi sorgular ve ne olduğunu tanımlar. Çizgi romanın yazıldığı dönem olan 1980’lerin demir leydi thatcher’lı ingilteresine’ de sıkı göndermeleri var.
(Yönetmen: James McTeigue)

12. Maymunlar Cehennemi – Planet of the Apes (1968)

Film Einstein’ın görelilik kuramına gönderme yaparak evrimsel sürecin tersine de işleyebileceği olasılığını ortaya koyar. Gelişmiş bir maymun beyni ile insanın ne gözle görülebileceği hakkında da fikir vermeye çalışır. İlk film tuttuğu için 4 tane daha film çekilerek seri devam ettirilmiş. TV dizisi yapılmıştır.
(Yönetmen: Franklin J. Schaffner)

11. Kayıp Çocuklar Şehri – The City of Lost Children (1995)

Çocukların kaçırılarak rüyalarının çalındığı filmin karanlık masalsı havası filmin başlarında sıkıcı olsa daha sonra alıp götürür. Filmin her karesindeki detaya odaklanmış kaliteli çekimlerin oluşturduğu zengin görsel dil Matriks ve Dark City’ye ilham vermiştir kanımca.
(Yönetmen: Marc Caro ve Jean-Pierre Jeunet)

10. RoboCop (1987)

Film hayatıma Star TV’nin parliment pazar gecesi sineması ile girmişti. Pazartesi sabahı okul var baskısı, henüz renkli olamamış televizyonun burukluğu bütün hevesimi kırmış olmasına rağmen evden sıvışıp komşularda ilk izleyişimi hala hatırlarım. Çocukluğumuzun kült bilimkurgu filmlerinden olan Robocop, polis memuru Alex Murphy’nin ağır yaralanması sonucunda kısmen robot kısmen insan olan düzen koruyucusuna dönüşmesini anlatır. Filmde haber bültenlerine konu olan olaylar ve spikerlerin tarzı şimdiden gerçekleşmeye başladı.
(Yönetmen: Paul Verhoeven)

9. Ghost in the Shell (1995)

Matrix’in atası diye anmazsak büyük haksızlık yapmış oluruz bu filme. Matrix’in birçok sahnesi neredeyse birebir kopya çekilmiş denebilecek kadar aynı diyebiliriz.Olağanüsütü güzellikteki film müzikleri filme ayrı bir zenginlik katıyor.
(Yönetmen: Mamoru Oshii)

8. Pleasantville (1998)
Renk kullanımıyla yapılan özel efektler çok çarpıcıydı. Yönetmenin ilk film olarak da çok başarılı. Özgün çalışan zihnini bundan sonra çekeceği filmler için de kullanmasını bekliyorum yönetmenden. Filmin karanlık öyküsünün çok etkiliyeci bir aşk hikayesi de var. Fionna Apple’ın Across the Universe yorumu da çok fena yapıyor insanı.
(Yönetmen: Gary Ross)

7. Oniki Maymun – Twelve Monkeys (1995)

Brad Pitt’in rüştünü ispat ettiği filmdir bence. Brad Pitt ve Bruce abimiz karşılıklı döktürüyorlar. Hikayenin köklerini mitolojiden alıp, zaman yolculuğu, geleceği görebilme gibi bilimsel ve paranormal fenemonlerle harmanlanması zengin, seyir zevki yüksek bir film ortaya çıkarır. Kamera kullanımı ve müzikler de mest eder.
(Yönetmen: Terry Gilliam)

6. Dünyanın Durduğu Gün – The Day Earth Stood Still (2009)

Listenin en taze filmi. Bu kadar yüksek bir sıradan girmesini izlediğim andaki ruh halime bağlamakla birlikte, çevre ile duyarsızlığımızın sürekli artması. İnsanı ırkı olarak çç gözlülüğümüzü yüzümüze sade bir şekilde vurması çok hoş. Neden olduğumuz küresel ısınma, nesli tükenen hayvanlar ve diğer çevre felaketlerinin bedeli nasıl ödeyeceğimize dair iyi bir senaryo. Herşeyi yok edecek minik metal böceklerin ortaya çıkması ve bu böceklerin çekirge gibi önüne geleni talan etmeleri çok iyi bir metafor. Filmi izledikten hemen sonra National Geographic Chanell’da nano teknoloji ile üretilen minik robotları görünce şoke olmuştum.

5. Azınlık Raporu – Minority Report (2002)

En yeni Philip K. Dick uyarlamalarında biri olan Azınlık Raporu geleceğin görülebildiği bir gelecekte geçiyor. Sene 2050 medyumların beyinleri ile üstün teknoloji birleştirilerek kurulan suç önleme birimi toplumdaki düzeni sağlıyor. Film de kullanılan teknolojilerin bir kısmını şimdiden kullanıyor olmamızda ayrı bir tedirginlik konusu.
(Yönetmen: Steven Spielberg)

4. The Matrix (1999)

Nerden başlasam nasıl anlatsam Wachowski kardeşlerin –ki eskiden biraderler derdik- kült olmuş hakkında pek çok tartışma yartmış filmi. Zamanında Star Wars ile karşılaştırma cahilliğine kapılmıştım. Bir sürü şekilde itham edilmiş olmasına rağmen özel efektleri, felsefi anlatımla aksiyonu iyi bir şekilde harmanlaması ortalığı birbirine kattı. Devam filmleri ilk film kadar başarılı olmasa da bizim neslin kült bilimkurgu filmleri arasına yerleşti. Soundtrackindeki şarkıları ve unutulmaz replikleri ile hayatımızda uzun süre yerini koruyacağı kesin.
(Yönetmen: Andy Wachowski and Larry Wachowski)

3. Children of Men (2006)

Hiçbir bebeğin doğmadığı gelecekteki dünyadayız. Her ne kadar gelecekte geçse de bugünkünde farklı bir ortam yok. Uçan kaçan teknolojiler yerine kötü devlet politikaları yüzünden umudunu yitirmiş insanların mücadelesi var. Film londrada geçiyor. Sansür hadsafhada öyleki graffitiler bile siliniyor. Banksynin bir grafittisi filmdeki bir sanatçının evinde duvarıyşa birlikte saklanır durumda görülebiliyor.
(Yönetmen: Alfonso Cuarón)

2. Blade Runner (1982)

Şaheser kategorisine giren bir Ridley Scott filmi. Bilimkurgu ve aşk bir arada hiç sırıtmadan izletiyor kendisini. Geçenlerde tekrar izledim hem de gözümü bile kırpmadan. Filmdeki replicant testi heyecanı tavan yapmasına neden olur. Epik Vangelis müzikleri de ayrı bir zenginlik katar neredeyse her sahneye özel yapılmış müzikler çok çarğıcı.
(Yönetmen: Ridley Scott)

1. Metropolis (1927)

Sinema tarihinin önde gelen kült bilimkurgu filmlerinden. İşçilerin robotlaşmış bir düzende fabrikaya girdikleri sahne insanın kanını dondurur. Bu filmin özelliği ilk defa insan şeklinde bir makinenin, yani robotun ilk defa gözler önüne serilmesidir. Filmde yönetici sınıf ve işçi sınıf vardır. İşçi sınıf mekanikleşmiş şekilde deli gibi sabah aksam çalışırken yönetici sınıf keyif çatmaktadır. Yönetici sınıf mesai saatleriyle bile oynayarak işçileri farkı olmadan daha fazla çalıştırmaktadırlar. Neredeyse yüzyıl geçecek ama hala sansürsüz kopyasını izleyememiş olacağız diye tahmin ediyorum. Sinema tarihinde en çok sansürlenmiş filmlerden biri olmalı.
(Yönetmen: Fritz Lang)

Bu maddeleri alan şunları da alabilir:

1. En etkilenmiş 10 Türk Filmi…
2. En Deniz Tan 10 sinema filmi
3. En az bilinen 11 James Cameron özelliği…
4. En Unutulmaz 10 Film Repliği
5. En korkutucu 30 film…